O encontro, organizado polo Clúster da Pizarra de Galicia coa colaboración da Deputación Provincial de Ourense, reuniu profesionais da arquitectura e da construción para reflexionar sobre as novas aplicacións da lousa, a industrialización e a integración dos materiais na paisaxe.
O Centro Cultural Marcos Valcárcel de Ourense acolleu este venres a II Xornada Técnica “Arquitectura, construción e pizarra en Valdeorras: un diálogo cara ao futuro de Ourense”, organizada polo Clúster da Pizarra de Galicia coa colaboración da Deputación Provincial de Ourense. O encontro reuniu representantes institucionais e profesionais da arquitectura, da construción e do ámbito empresarial para reflexionar sobre a evolución do sector, as novas oportunidades de aplicación da pizarra e o seu papel nos modelos construtivos do presente e do futuro.
A xornada deu continuidade a unha iniciativa que busca consolidarse como un foro de referencia para estreitar a relación entre a industria da pizarra e os profesionais que interveñen no deseño e desenvolvemento dos espazos construídos. A través das intervencións de tres destacados especialistas, o programa abordou cuestións como a presenza da pizarra na arquitectura contemporánea, os desafíos da construción industrializada e a relación entre os materiais, a normativa urbanística e a paisaxe.
Un sector estratéxico que mira cara ao futuro
O acto de apertura contou coa participación do presidente do Clúster da Pizarra de Galicia, Eliseo López Alonso, e do delegado territorial da Xunta de Galicia en Ourense, Manuel Pardo, que salientaron a importancia da industria da pizarra para Valdeorras e a necesidade de seguir impulsando o seu recoñecemento e adaptación aos novos desafíos.
Eliseo López Alonso destacou a vontade do Clúster de dar continuidade a esta iniciativa e consolidala como un espazo estable de encontro entre o sector e os profesionais da arquitectura e da construción.
“O noso obxectivo é consolidar esta xornada como un foro de referencia que teña continuidade no tempo e no que poidamos poñer en valor a pizarra como un material imprescindible na construción actual. Desde Valdeorras e as zonas limítrofes somos líderes mundiais neste sector, tanto en cantidade como en calidade, e queremos seguir reforzando o seu recoñecemento entre os profesionais da arquitectura e da construción”, sinalou.
Pola súa banda, Manuel Pardo incidiu na estreita relación que existe en Valdeorras entre a paisaxe, a actividade económica e a identidade do territorio. Así mesmo, subliñou a importancia de que o sector se adapte aos cambios e aproveite as novas oportunidades para garantir a súa continuidade.
“O futuro consiste en conservar o que temos e conseguir que siga xerando valor. A pizarra é unha oportunidade para construír futuro, preservar a nosa identidade e continuar impulsando o desenvolvemento económico”, afirmou Pardo.
Ambas as intervencións puxeron de manifesto a necesidade de compatibilizar a preservación dunha actividade tradicional e estratéxica para a comarca coa innovación, a evolución dos sistemas construtivos e a procura de novas oportunidades de mercado.
Tres relatorios para explorar as posibilidades da pizarra
O programa técnico comezou coa intervención do arquitecto e profesor Carlos Quintáns Eirás, quen presentou o relatorio “A pizarra agora”. A súa exposición centrouse na presenza deste material na arquitectura actual e nas posibilidades que ofrece máis alá das súas aplicacións tradicionais.
A sesión puxo o foco na capacidade deste recurso natural para seguir formando parte de novas propostas arquitectónicas, mantendo o seu vínculo coa tradición construtiva e explorando outras formas de utilización.
A continuación, Daniel Hermosilla Hermida, arquitecto técnico e vicepresidente do Clúster da Construción de Galicia, abordou o tema “A pizarra e o reto da construción industrializada”. O seu relatorio centrouse nos cambios que está a experimentar o sector da construción e nos retos que presenta a evolución cara a procesos máis industrializados.
A transformación dos métodos de edificación abre novas vías para reflexionar sobre a incorporación de materiais tradicionais a sistemas construtivos innovadores. Neste contexto, a industrialización formula a necesidade de avanzar en aspectos como a planificación, a coordinación entre os distintos axentes, a optimización dos procesos e a integración dos materiais en solucións construtivas adaptadas ás esixencias actuais.
O bloque técnico concluíu coa intervención de Cristina García Fontán, arquitecta, profesora da Escola Técnica Superior de Arquitectura da Universidade da Coruña e vogal da Agrupación Galega de Arquitectos Urbanistas (AGAU), que presentou o relatorio “A pizarra e o planeamento: normativa, paisaxe e convivencia de materiais”.
A súa exposición abordou a relación entre a planificación urbanística, a elección dos materiais e a integración das edificacións no territorio. Trátase dunha cuestión especialmente relevante en comarcas como Valdeorras, onde a pizarra forma parte tanto da actividade económica como da identidade arquitectónica e paisaxística.
No seu conxunto, as tres intervencións ofreceron unha visión complementaria dos retos do sector: desde as posibilidades expresivas e arquitectónicas da lousa ata a súa adaptación aos novos procesos de edificación e o seu papel na configuración de contornos construídos coherentes coa paisaxe.
Un espazo de diálogo para impulsar o futuro do sector
A xornada concluíu coa intervención de Pablo Fernández Vila, director xeral de Planificación Enerxética e Minas da Xunta de Galicia, que puxo o broche final a esta segunda edición.
“A pizarra forma parte do noso ADN e a súa evolución permite que Galicia siga liderando o sector. As novas demandas da arquitectura contemporánea poden atopar resposta neste material, que combina tradición, tecnoloxía e innovación. Desde a Xunta confiamos na capacidade deste sector para seguir avanzando, porque a pizarra é unha oportunidade para construír o futuro”.
A celebración desta segunda edición consolida a vontade do Clúster da Pizarra de Galicia de manter aberto un espazo de diálogo entre a industria, o ámbito académico, os profesionais da arquitectura e da construción e as institucións. A colaboración entre estes axentes resulta fundamental para identificar oportunidades, anticiparse aos cambios do sector e explorar novas aplicacións que permitan ampliar a presenza da lousa nos proxectos arquitectónicos.
A II Xornada Técnica “Arquitectura, construción e pizarra en Valdeorras” avanza nesa dirección: crear espazos de encontro que permitan compartir coñecementos, xerar novas perspectivas e contribuír a que a lousa continúe a ser un material de referencia na arquitectura do futuro.



